Dunhuang genaaide boeken (xian zhuang)

Tussen de manuscripten en boeken die gevonden zijn
in de Mogao grotten in de buurt van Dunhuang zitten
ook verschillende soorten genaaide boeken.
Daar gan ik na de vlinder- en wervelwindbinding mee
aan de slag.
Daarvoor begin ik eerst met het maken van een aantal linosnedes.
En die dan afdrukken.

WP_20170812_11_29_21_Pro

Ik ga ze met twee of meer kleuren afdrukken.


WP_20170812_13_50_26_Pro (2)

De eerste gaan dan boven de tekst komen.


Dit is het voorbeeld wat ik heb en op basis hiervan
ga ik mijn volgende boek maken. Heel eenvoudig.

StringingTogether

Stringing together, zoals het International Dunhuang Project het noemt. De andere vormen zijn ‘stitched gatherings’, ‘stab stitching’ en ‘thread bound book with covering case’.


WP_20170812_15_13_17_Pro (2)

De afbeeldingen maak ik op losse stukken papier. Speciaal voor dit doel gekocht. Dit papier leent zich erg goed om afdrukken te maken van de lino met een lepel. Een eenvoudige maar heel effectieve methode. Als tekst ga ik de uitspraken van Arnon Grunberg gebruiken die ik al eerder gebruikt heb.


Wervelwind binding

Xuanfeng Zhuang of Whirl wind binding.
Mijn tweede Chinese binding volgens de definitie van
het International Dunhuang Project.
Vijf vellen papier ga ik inbinden op iets wat op een
boekrol of scroll lijkt, maar het niet is.
De vellen papier verschillen in lengte.
In mijn interpretatie verschillen ze niet alleen van lengte
maar ook van kleur, ontwerp, papiersoort enz.
Maar pagina voor pagina bereid ik voor.
Het langste vel bedruk ik met twee teksten van Arnon Grunberg.
Vervolgens gebruik ik een serie van drie lino’s die samen
1 afbeelding vormen en heb ik de afbeelding van de
Diamond Sutra (het oudst gedrukte boek in de wereld)
gebruikt op een pagina van handgeschept papier die ik verder
niet ga bewerken.

Wikipedia over Diamond Sutra:

Een exemplaar van de Diamantsoetra, dat gevonden werd tussen de manuscripten van Dunhuang, werd geïdentificeerd als het eerste gedrukte boek dat compleet bewaard is gebleven. Het is gedateerd 11 mei 868.[3] Het is een papieren boekrol van vijf meter lang en 27 cm breed, bestaande uit zeven aan elkaar geplakte delen tekst die elk zijn gedrukt van één houtblok, met aan de rechterkant een grote houtsnede. Dit blokboek werd in China gevonden in 1907 door de Hongaars-Britse ontdekkingsreiziger Aurel Stein, die het in 1943 aan de British Library naliet.

 photo WP_20170726_16_43_29_ProHandgescheptPapierEnLinoGeeftMooiRotsschilderingResultaat.jpg

Dit is een lino (drie kleuren) gedrukt op handgeschept papier. Het papier is hard. De inkt hecht slecht. Maar dat geeft bijna het idee van een verweerde fresco zoals je die in Boeddhistische grotten (Ellora, Ajanta) wel ziet. De grotten in Dunhuang heb ik nog nooit gezien.


 photo WP_20170726_16_42_57_Pro 2Jaarkaart2016.jpg

Origineel was de lino ontworpen om bij de teksten van Grunberg te worden gebruikt. De tekst aan een kant, de driekleuren lino aan de andere. Resultaat een jaarkaart, een briefkaart die een alternatief is voor een Kerstkaart of Nieuwjaarskaart. Deze rode zal ik kleiner snijden en op een van de vellen bevestigen.


 photo WP_20170726_16_51_03_ProDiamondSutraImageOnHandgemaaktPapier.jpg

Dit is de afbeelding van de Diamond Sutra die op het langste vel van handgeschept papier is bevestigd.


 photo WP_20170726_16_51_03_ProDiamondSutraImageOnHandgemaaktPapierDetail01.jpg

Zo ziet het vel er in volle lengte uit.


 photo WP_20170726_16_51_03_ProDiamondSutraImageOnHandgemaaktPapierDetail02PrachtigeStructuur.jpg

Niet alle stukken van dat vel zijn even sterk, er zitten zelfs een paar gaten in.  Maar de structuur is er niet minder mooi door.


 photo WP_20170726_16_51_03_ProDiamondSutraImageOnHandgemaaktPapierDetail03ImageMetVlekkenVocht.jpg

Ik hoop dat de afbeelding van de sutra nog wat bijkleurt. De lijm laat de donkere, blauwe kleur van het papier doorschijnen.


Zo wordt elk van de vijf vellen bewerkt om tot een
wervelwind binding samen te komen.
Wordt vervolgd. Het bamboo voor de binding is al op maat gesneden.

Vlinderbinding gereed

De Hudie Zhuang of de Butterfly binding of de vlinderbinding is gereed.
Ik heb het gisteravond uit de boekenpers gehaald.
Het was mooi opgedroogd.
Vervolgens heb ik het nog even aan drie kanten schoongesneden.

 photo WP_20170725_19_53_22_ProButterflyOpMaatGesneden.jpg

Vlinderbinding. Gemaakt naar de instructies van het International Dunhuang Project. Je ziet bij het gele blad (rechter pagina) en het groene blad (rechter pagina) dat ik een strookje van 1 centimeter heb gebruikt om te lijmen. Daar zit nu een ‘extra’ vouw die karakteristiek is voor de vlinderbinding. Alleen de binnenkant van de oorspronkelijke bladen bevat tekst.


De volgende in de reeks is al in voorbereiding.
Ik ga ook een Whirl Wind book maken.
De Chinese naam daarvoor is: Xuanfeng Zhuang. Ik noem het Wervelwind binding.
Daar ga ik handgemaakt papier voor gebruiken.
Vorig jaar heb ik een workshop gevolgd bij Marieke de Hoop (Papiermakerij de Hoop,
Keileweg, Rotterdam). Daar heb ik toen papier gemaakt dat ik nog
nergens voor gebruikt heb. Maar ik denk dat het prima geschikt is voor
de wervelwind binding: het is verschillend van grootte, verschillend van kleur
en verschillend van karakter.
Het buitenste papier, het papier waarop de tekst ga bedrukken is papier
dat ik al eerder gebruikt heb om te bedrukken en dat flexibel is.
Het handgemaakt papier is van verschillende kwaliteit (mijn schuld).
Er zit een blad in dat makkelijk kan breken.
Sommige delen zijn zwaarder dan andere.

 photo WP_20170725_19_15_07_ProBovensteVelHandgemaaktOpMaatMeerdereKleurenOndersteVelBruin.jpg

Hierboven liggen twee vellen papier op elkaar. De verschillende kleuren maken het moeilijk te zien. Het bovenste vel (wit, blauw en bruinig) is een stuk van een handgemaakt vel papier. Dat papier is van katoen, jeans en vilt. Vilt laat zich niet altijd eenvoudig combineren met katoen en jeans. Vandaar dat er gaten in het papier zitten en sommige stukken losser zitten. Losse stukken lijm ik eerst even. Dit handgemaakte vel ga ik dus niet bedrukken met tekst of bedrukken met een lino. Het achterste, bruine papier, daar ga ik de tekst op drukken.


 photo WP_20170725_19_44_59_ProDeTekstKomtOpDeBruineVelDeTekstZitAlGoedOpDePers.jpg

Die tekst staat al gereed op de pers.


 photo WP_20170725_19_16_25_ProBovensteDrieVellenHandgemaaktNogNietopMaar.jpg

In totaal krijgt de Wervelwind binding 5 vellen papier. De bovenste drie heb ik er al op gelegd. Die zijn nog niet op maat gemaakt. Dat ga ik ook pas doen na het bedrukken. Overigens is de bamboe voor de bevestiging al gekocht.


Hudie zhuang of butterfly of vlinderboek

De informatie van het International Dunhuang Project
is erg interessant.
Tussen de regels door lees je hoe het maken van boeken
in de rolvorm (Scroll) zich ontwikkelde naar boekvormen
zoals we die nu kennen.
Belangrijk in dat ontwikkelproces is de gewoonte om boeken
te drukken met behulp van houtdruk.
Op een rol is dat relatief eenvoudig.
Je begint rechts (of voor een westers boek links) en je drukt
tekst na tekst (of afbeelding).

De boeken waren vooral bedoeld voor Boeddhistische monniken
die terwijl ze op reis gingen van de ene naar de andere plaats,
voor onderweg een tekst wilde meenemen om te mediteren.
Veel van de oudste teksten zijn dan ook religieus van aard.

Problemen met een rol in het gebruik zijn de grootte en de navigatie:
als het de bedoeling is een boek bij je te dragen
dan is een plat boek handiger dan een rol.
Wil je dingen kunnen opzoeken in de rol dan moet je veel rollen.
Dat lijkt een open deur maar de huidige boekvorm met losse pagina’s
is daarvoor veel gemakkelijker.

Daarom ontwikkelde men waarschijnlijk eerst de Xuanfeng zhuang
of Whirl wind boek vorm.
Een soort rol met verschillende hoofdstukken.
De wervelwind boekvorm wordt mijn volgend project.
Deze vorm stond waarschijnlijk toch nog te dicht tegen de rol aan
en was nog steeds niet praktisch genoeg. Het was geen blijvertje.

De Jingzhe zhuang of Concertina of het accordeonboek is
ook zo’n tussenvorm. Je rolt nu het papier niet rond een stok
(of twee stokken) maar je vouwt de pagina’s op elkaar.
Daarbij volg je de grootte van afdruk van de houtblok.
Dit is een mooie boekvorm maar niet erg stevig.

Met het Hudie zhuang of butterfly of vlinderboek neemt men
voor het eerst afstand van de rol en ontstaat er een soort boek,
zoals wij dat vandaag kennen.

 photo IDPButterflyBookInstruction.jpg

De ‘instructie’ van het International Dunhuang Project voor het maken van een Vlinderboek.


Gisteren heb ik eerst de pagina’s voorbereid.
Ik heb voor het papier een lichte, verschillend gekleurde kartonsoort gebruikt.
Ik maak geen reconstructie. Dat kan ik niet.
Daarvoor moet je beter in staat zijn de boeken te onderzoeken.
Misschien komt dat ooit nog.
Ik probeer met middelen en materialen van nu en de informatie die ik nu heb,
een boekje te maken.
De tekst en de lino die ik heb bepalen daarbij de dimensies van het boek.
In de Dunhuang collectie komen zowel butterfly boeken voor die breder zijn
dan hoog (landscape) maar er zijn er ook, zoals bij mij,
die hoger zijn dan breed (portrait).

 photo WP_20170722_003DeEersteAfdruk.jpg

De eerste lino afdruk. Nog wat weinig inkt maar dat maakt voor dit doel niet zo veel uit. Het Japanse papier is op maat gemaakt en ligt hier los op een van de kartonnen pagina’s.


 photo WP_20170722_002DeTweedeAfdruk.jpg

De tweede afdruk. Hierbij zijn de kleuren geel en rood nog gescheiden op de lino aangebracht.


 photo WP_20170722_001DeDerdeAfdruk.jpg

De derde lino afdruk. De rode en gele inkt over elkaar heen aangebracht op de lino.


Dus begonnen met karton.
Als tekst ga ik twee teksten van Arnon Grunberg gebruiken
die ik nog als zetsel heb staan.
De teksten zetten je ook tot denken aan.
Misschien niet over religieuze onderwerpen maar toch.

 photo WP_20170722_004HetZetsel.jpg

Het zetsel op de pers.


Bij die tekst had ik lino’s gemaakt.
Een van die lino’s (alternatief voor de houtdruk) ga ik gebruiken
als achtergrond voor de tekst.
Op Japans papier heb ik de lino’s afgedrukt
(met de achterkant van een lepel) met twee kleuren inkt.
Vervolgens die laten drogen en het Japans papier bevestigd
op 1 kant van 3 pagina’s van het karton.
In totaal gebruik ik 5 pagina’s.

 photo WP_20170722_005De2PaginasMetAlleenTekst.jpg

Dit zijn de pagina’s waarop ik alleen de teksten afdruk.


 photo WP_20170722_006ArnonGrunbergVolkskrant.jpg

Dit is de tekst van Arnon Grunberg die in de Volkskrant verscheen. 21/11/2016.


 photo WP_20170722_007ArnonGrunbergVrijNederland.jpg

Dit is de introductie en de tekst die in Vrij Nederland verscheen van Arnon Grunberg. 23/11/2016.


Op alle pagina’s druk ik vervolgens de tekst af.
Het positioneren is wat moeilijk.
Het papier is, net als bij een rol of als bij een concertina of
als bij een butterfly boek maar aan 1 kant voorzien van tekst
en/of afbeelding.

 photo WP_20170722_009DeTekstEnDeLinoZijnNietBedoeldOmOverElkaarAfgedruktTeWorden.jpg

De tekst en de lino zijn niet gemaakt om over elkaar afgedrukt te worden. Met de eisen van het vlinderboek past het niet precies op elkaar maar dat geeft niet voor dit project.

 photo WP_20170722_010BedruktJapansePapierMetLinoAfdrukDitMoetNogOpgeplaktEnOpMaatGemaaktWorden.jpg


Vervolgens maak ik de pagina’s op maat en vouw ik de bladen dicht.
Nu laat ik de bladen goed drogen.
Deze worden straks op elkaar gelijmd.
Dan is de Butterfly of het Vlinderboek gereed.

 photo WP_20170722_014VlinderbladenBovenaanzicht.jpg

Hier liggen de bladen van het vlinderboek te drogen op de letterbak.


 photo WP_20170722_015HierLiggenDeLosseBladenVlinderendTeDrogen.jpg

Zo van opzij zie je beter dat ze al vlinderend aan het drogen zijn.


Er is in de Dunhuang 1 exemplaar Vlinderboek dat een stoffen bescherming heeft.
Dat lijkt me een logische, volgende stap.
Geeft veel meer bescherming voor het boek tegen stoten en vuil.
Maar omdat er maar 1 zo’n boek bekend is en ik niet weet wanneer de stoffen omslag
aangebracht is, laat ik mijn eerste vlinderboek maar even zonder die bescherming.