H.N. Werkman in het Groninger Museum

 photo Werkman2015.jpg

Dit jaar is het Werkman-jaar.
70 Jaar geleden werd Werkman omgebracht door de Duitse bezetter,
kort voor het einde van de oorlog.
Hij woonde in Groningen en vandaar dat het Groninger museum
over een prachtige verzameling beschikt, die, aangevuld met
bruiklenen, een fantastische tentoonstelling vormen.

De treinreis kost wel wat uren, zo van Breda naar het noorden,
maar het is de moeite waard.

Werkman was van beroep drukker, had een succesvolle drukkerij
en hij ontwikkelde langzamerhand steeds meer interesse voor kunst.
Toen de drukkerij in zwaar weer terecht kwam kon werkman
zich meer richten op zijn kunst.
In het begin maakte hij werken met de technieken en materialen die hij kende
om die later uit te bouwen met een inventieve sjabloontechniek.
Hij heeft ook een aantal olieverf doeken gemaakt.

De foto’s hier staan in een vreemde volgorde.
Als je het verhaal in volle context en in een historische
volgorde wilt zien, dan is daar nog vollop gelegenheid voor
in Groningen.

Er zijn twee series door Werkman gemaakt gebaseerd op
Chassidische legenden. In Groningen zijn de proefdrukken te zien,
boven de uiteindelijke uitgegeven werken.
Zie de kleine verschillen die te maken hebben met het aanpassen van
de gehanteerde techniek omdat die in eerste instantie te bewerkelijk was.

 photo DSC_7433WerkmanChassidischeLegendenIIDeEngelVanDenLaatstenTroost1943SjabloonRolEnStempelOpPapier.jpg

Werkman, Chassidische legenden II: De engel van den laatsten troost, 1943, sjabloon, rol en stempel op papier.


Fotograferen was moeilijk.
Er is maar beperkt licht op de tentoonstelling.
Dan valt het niet mee om foto’s uit de hand te maken.
Dat maakt mijn overzicht hier nog incompleter.

 photo DSC_7434WerkmanChassidischeLegendenIIHetFeestDerVergeving1943SjabloonRolEnStempelOpPapier.jpg

Werkman, Chassidische legenden II: Het feest der vergeving, 1943, sjabloon, rol en stempel op papier.


 photo DSC_7436WerkmanHetGesprek1938OlieverfOpDoek.jpg

Werkman, S-38, Het gesprek, 1938, olieverf op doek.


 photo DSC_7437WerkmanD-478ImpressionOfEAPoe4DescentIntoTheMaelstrom1944SjabloonEnStempelOpPapier.jpg

Werkman, D-478, Impression of E A Poe 4 (Descent into the maelstrom), 1944, sjabloon en stempel op papier. Naast Draaideur van het postkantoor, misschien wel het mooiste werk.


 photo DSC_7441WerkmanToelichtingOpZijnTechniek.jpg

In een van de vitrines werd de sjabloontechniek getoond. Hij bleek later ook op de film te zien te zijn. Links ligt het sjabloon en rechts het resultaat. De sjabloon kan meerdere malen op een werk worden gebruikt en afgewisseld met andere sjablonen, kleuren en het stempelen met letters, cijfers, grafische elementen zoals witruimte maar ook blokken hout of alledaagse voorwerpen.


 photo DSC_7443DeDrukkerij.jpg

De drukkerij.


 photo DSC_7446WerkmanS-38Dorpsstraat1927OlieverfOpDoek.jpg

H. N. Werkman, S-38, Dorpsstraat, 1927, olieverf op doek.


 photo DSC_7447EenVoorbeeldVanHetOudereWerk.jpg

De foto is slecht maar dit is een voorbeeld van een werk uit zijn beginperiode. Mooi is het gebruik van stempels voor de lijnen en de blokjes en letters C (?).


 photo DSC_7448WerkmanErZijnDusMeerNederlandseKunstenaarsDieIetsMetZonnebloemenHebben.jpg

Er zijn dus meer Nederlandse kunstenaars naast Van Gogh, Marc Mulders en Erik Andriesse, die zich laten inspireren door zonnebloemen.


Voor een beter overzicht ga je naar Groningen.
Er zijn overigens ook mooie sites over Werkman op het internet:
http://www.werkmanarchief.nl/

Advertenties

De keramiek van Erik Andriesse in Den Bosch

 photo DSC_0001OverdaadBaat.jpg

‘Overdaad Baat’ is wat mij betreft de wat provoserende ondertitel van de prachtige tentoonstelling over het keramiek dat Erik Andriesse in 1992 en 1993 maakte. In Den Bosch wordt dat nu getoond in samenhang met de rest van zijn oeuvre. De niet-keramische werken van Erik Andriesse worden in de tentoonstelling vertegenwoordigd door werken op papier.


‘Overdaad baat’ slaat hierbij op de enorme intensiteit
waarmee de werken tot stand kwamen.
Dit uit zich bijvoorbeeld in het kleurgebruik en de thematiek
van de werken.

Gelukkig werd ik door Marije van het Stedelijk Museum in
Den Bosch gewezen op hun tentoonstelling van dit werk van Erik Andriesse.
Vrijdagmiddag was een heerlijk moment om de tentoonstelling
te bezoeken.

Natuurlijk heb ik op de tentoonstelling weer wat foto’s gemaakt
en die zijn hier terug te zien.
Beter is nog om het werk zelf te gaan bekijken.

 photo DSC_7382ErikAndriesse.jpg

Het werk van Erik Andriesse is ten onrechte niet zo bekend in Nederland. Dan kan het even wennen zijn als je het werk de eerste keer ziet.


 photo DSC_7383ErikAndriesse.jpg

Overvloedige aantallen schedels en skeletten, misschien moet je daar even aan wennen.


 photo DSC_7384ErikAndriesseKrokedillenschaal.jpg

De keramiek is in 1992 en 1993 gemaakt.


 photo DSC_7385iPadOndersteuningOpDeTentoonstellingBovenkantVanEenSchaal.jpg

Op de tentoonstelling liggen tablets waarop toelichtingen te vinden zijn op de werken. Je kunt er behalve de bovenkanten ook goed de onderkanten van de schalen zien.

 photo DSC_7386iPadOndersteuningOpDeTentoonstellingOnderkantVanEenSchaal.jpg


 photo DSC_7387ErikAndriesseOverdaadBaat.jpg

Erik Andriesse, Overdaad Baat.


 photo DSC_7388ErikAndriesseApeschedelInDeGroteVaas.jpg

De Deense keramist Frank Asnes maakte een grote vaas die Erik Andriesse voorzag van schedels. Op de website van Asnes is te zien dat hij ook hele andere materialen gebruikt dan het keramiek wat je hier ziet.

 photo DSC_7389ErikAndriesseGroteVaasFrankAsnes.jpg


 photo DSC_7390TentoonstellingstekstBloemenZijnHeelSexyMetHunKnoppenEnOpeningen.jpg

Bloemen zijn heel sexy met hun knoppen en openingen. Dat is geen bewust onderwerp, het is onlosmakelijk met de natuur verbonden.


 photo DSC_7391ErikAndriesseSchedelvaas.jpg

Schedelvaas.


 photo DSC_7392WerkOpPapierOndersteundDeTentoonstellingErikAndriesse.jpg

Voorbeeld van de ondersteunende werken op de tentoonstelling. Hier een grote tekening van een kreeft op papier.


 photo DSC_7393ErikAndriesseSchedelEnHand.jpg

Erik Andriesse, schaal met schedel en hand.


 photo DSC_7394ErikAndriesseAapEnBanaan.jpg

Erik Andriesse, schaal met aap en banaan.


 photo DSC_7395ErikAndriesseSchedelsOpPapier01.jpg

Schedels op papier.

 photo DSC_7395ErikAndriesseSchedelsOpPapier02Detail.jpg


 photo DSC_7396ErikAndriesseRogopSchaalLetOpStaart.jpg

Schaal met daarin een rog. Zie hoe zijn staart over de rand van de schaal komt. Erik Andriesse.


 photo DSC_7397ErikAndriesseVissenHaastBuitenaardseWezens.jpg

Deze vissen worden haast buitenaardse wezens.


 photo DSC_7398ErikAndriesseKrabben.jpg

Erik Andriesse, Krabben.


 photo DSC_7399ErikAndriesseZonnebloem.jpg

Niet alleen Vincent van Gogh wist wat hij met zonnebloemen moest doen.


 photo DSC_7400ErikAndriesseZonnebloemen.jpg

Erik Andriesse, zonnebloemen.


 photo DSC_7401ErikAndriesseSchildpadden1991GemengdeTechniekOpPapier.jpg

Erik Andriesse, Schildpadden, 1991, gemende techniek op papier.


 photo DSC_7403VoorbeeldVissenEnKrab.jpg

Een aantal voorbeelden die door de kunstenaar gebruikt werden zijn te zien op de tentoonstelling. Hier zie je de ‘buitenaardse’ vissen en de krab.


 photo DSC_7419DeKeramiekVanErikAndriesseJosPoodtLudoVanHalem.jpg

Bij de tentoonstelling hoort deze catalogus. Toevallig ook gemaakt door uitgeverij Lecturis. Bij deze uitgeverij verscheen onlangs ook het boek De Amsterdamse Krulletter. De catalogus heet ‘de keramiek van Erik Andriesse’ en is geschreven door Jos Poodt en Ludo van Halem.


 photo DSC_7422JosPoodtLudoVanHalemDeKeramiekVanErikAndriesse.jpg

In de catalogus zijn de werken allemaal nog eens goed te zien. Hier de bovenkant van een schaal.


 photo DSC_7423OokInDeCatalogusZijnOnderkantenVanSchalenTeZien.jpg

Maar af en toe komt ook de onderkant van de schaal aan de beurt.


 photo DSC_7424ErikAndriesseRogInDeCatalogus.jpg

Hier de rog in volle glorie, over twee pagina’s.


 photo DSC_7426ErikAndriesseOverdaadBaatUitDeCatalogus.jpg

 photo DSC_7427ErikAndriesseOverdaadBaat.jpg

Overdaad Baat.


Natuurlijk verkocht het museum nog meer dingen van of over Erik Andriesse.
Zo is er de film te koop die in het museum wordt getoond en
daarnaast nog een paar boeken en kaarten.

 photo DSC_7420ErikAndriesseAmarylis1990AcrylverfOpDoek.jpg

Erik Andriessen, Amarylis, 1990, acrylverf op doek. Het werk op deze kaart is ook te zien op de tentoonstelling. Het rood knalt gewoon van het doek af. Geweldig!


 photo DSC_7421ErikAndriessePolaroids.jpg

Erik Andriesse maakte van zijn eigen werk polaroids (foto’s). Een aantal daarvan zijn samengebracht is het boek Polaroids. Een uitgave uit 2003 met een oplage van 500 stuks.

 photo DSC_7425ErikAndriessePolaroids.jpg

De foto’s tonen zijn werk maar ook de modellen: bloemen, kadavers, schedels, enz.


Van Gogh Huis: Marc Mulders en Erik Andriesse

Er is een kleine, maar heel mooie tentoonstelling
in het Vincent van Gogh Huis in Zundert.
In totaal 15 kunstwerken vullen twee kamers en een entree.
Een video toont een interview met Marc Mulders over de tentoonstelling.
Het filmpje is ook te zien op YouTube:

 photo DSC_3117ErikAndriesseZonnebloem1987AcrylOpPapier01.jpg

Erik Andriesse, Zonnebloem, 1987, acryl op papier.

Erik Andriesse (1957 – 1993)
Schilder en tekenaar van bloemen, schelp en dier,
in verbondenheid met de natuur, en zo werkte hij dan ook
in de voetsporen van Vincent van Gogh.
Hij was de eerste hedendaagse kunstenaar
die een solotentoonstelling kreeg
in het Van Gogh Museum Amsterdam in 1988.

 photo DSC_3117ErikAndriesseZonnebloem1987AcrylOpPapier02.jpg

Erik Andriesse, Zonnebloem (detail), 1987, acryl op papier.


 photo DSC_3118MarcMuldersZonnebloemenInBloemenakker2013OlieOpDoek.jpg

Marc Mulders, Zonnebloemen in bloemenakker, 2013, olie op doek.

Marc Mulders (1958)
Schilder, aquarellist, fotograaf en glazenier.
Hij exposeerde solo onder meer in het Stedelijk Museum Amsterdam,
De Pont Tilburg, Frans Hals Museum Haarlem en Van Abbemuseum Eindhoven.
Voor deze expositie schilderde hij een reeks nieuwe abstracte doeken
van zonnebloemen in de bloemenakker rondom zijn atelier in Baest.


Zonnebloemen: Erik Andriesse + Marc Mulders

Op deze expositie toont Marc Mulders oude en nieuwe schilderijen
van zijn geliefde motief: de zonnebloem.
De liefde voor dit onderwerp deelt hij niet alleen
met Vincent van Gogh,
maar ook met zijn vroegere schildersvriend Erik Andriesse.


 photo DSC_3119MarcMuldersZesZonnebloemenNr31995OlieOpDoek.jpg

Marc Mulders, Zes zonnebloemen nr 3, 1995, olie op doek.


 photo DSC_3120MarcMuldersZonnebloemenInBloemenakker2013OlieOpDoek.jpg

Marc Mulders, Zonnebloemen in bloemenakker, 2013, olie op doek.


 photo DSC_3121ErikAndriesseZonnebloem1992AquarelPastelInktOpPapier.jpg

Erik Andriesse, Zonnebloem, 1992, aquarel, pastel, inkt op papier.


 photo DSC_3122ErikAndriesseTweeZonnebloemen1980ndash1990AcrylOpDoek.jpg

Erik Andriesse, Twee zonnebloemen, 1980 – 1990, acryl op doek.

 photo DSC_3123ErikAndriesseTweeZonnebloemen1980ndash1990AcrylOpDoekDetail01.jpg

Erik Andriesse, Twee zonnebloemen, 1980 – 1990, acryl op doek (detail).

 photo DSC_3123ErikAndriesseTweeZonnebloemen1980ndash1990AcrylOpDoekDetail02.jpg

Erik Andriesse, Twee zonnebloemen, 1980 – 1990, acryl op doek (detail).


 photo DSC_3126MarcMuldersDetail.jpg

Marc Mulders, Detail.

 photo DSC_3126MarcMuldersDetailEnkeleVerfstreken.jpg

Marc Mulders, Detail, verfstreken.


 photo DSC_3127MarcMuldersZonnebloem.jpg

Marc Mulders, Zonnebloem.


 photo DSC_3128ErikAndriesseTekeningenInTheCompleteVanGoghJanHulsker1980ndash1990DiverseTechniekenOpPapier.jpg

Erik Andriesse, Tekeningen in ‘The complete Van Gogh’, Jan Hulsker, 1980 – 1990, diverse technieken op papier.