Stringing together

Geinspireerd door een van de boeken die gevonden is
bij Dunhuang in China, maak ik een boekje met als
soortnaam ‘Stringing together’.
Een heel eenvoudig boekje bestaande uit pagina’s
die straks met 1 koordje aan elkaar gebonden worden.

Blad een bevat uitspraken van Arnon Grunberg.
blad twee het eerste deel van een vertaalde versie van
een verhaal uit Dunhuang.
Dat blad is vandaag gereed gekomen.

Blad drie gaat straks het tweede deel
van het verhaal bevatten.
Daar ga ik morgen aan beginnen.

Op blad 1 zijn de illustraties gemaakt met lino’s
en twee vrije vormen.
Op blad 2 zijn het twee Boeddha’s die elkaars
spiegelbeeld zijn.
Voor alle illustraties Zijn meerdere drukgangen
met verschillende kleuren gemaakt.

WP_20171007_09_56_17_ProBoeddhasGesorteerdNaarKleurZoKomenZeOpDePaginas2PerPagina

De Boeddha’s die drie of vier drukgangen hebben ondergaan zijn vanochtend eerst op maat gesneden. Vervolgens heb ik steeds twee afbeeldingen bij elkaar gezocht die ik qua kleur of qua uitvoering bij elkaar vind passen. Zo ontstonden er negen setjes. Ik heb er voor blad 2 tien nodig.


WP_20171007_10_31_16_ProNogWatEctraBoeddhas

Dit zijn de Boeddha’s die nog ten minste 1 drukgang nodig hadden naar mijn idee. Hiervan heb ik er twee gekomzen die gereed zijn en die in de middag op blad 2 kunnen worden aangebracht.


WP_20171007_10_40_43_ProOrigineelGeprintMetPC

Dit is het origineel waarnaar ik mijn Boeddha’s gevormd heb. Ik kan alle details niet in de lino verwerken maar dart vind ik ook niet nodig. Wel viel me iets op aan de kleuren van de aura’s.


WP_20171007_10_40_43_ProOrigineelGeprintMetPCBuitenAureoolGeelroodBlauwWit

De kleuren van het ‘buitenaura’ zijn Geel, Rood, Blauw.


WP_20171007_10_40_43_ProOrigineelGeprintMetPCBinnenAureoolBlauwRoodGeel

De kleuren van het ‘binnenaura’ zijn precies omgekeerd: Blauw, Rood, Geel (van buiten naar binnen). Zo kun je een aura rond het hoofd maar ook nog een rond de hele figuur van Boeddha realiseren zonder dat de afbeelding onduidelijk wordt. Voor nu vond ik dat nog iets te hoog gegrepen.


WP_20171007_10_59_53_ProEenPaginaAslVoorbeeld

Zo zien de pagina’s er dan uit. Straks voor het inbinden worden de pagina’s nog korter gesneden en in het midden, van boven naar beneden, komt een vouw. Het wordt zo gevouwen dat de afbeeldingen en teksten aan de buitenkant komen. Aan iedere kant 1 afbeelding en 1 kolom met tekst. Dan ga ik de losse hoeken aan de bovenkant, vastplakken op een klein stukje vierkant karton russen de koeken..Op die hoeken en door het blad en het karton maak ik dan een gaatje waar het koord door kan.


WP_20171007_11_22_15_ProVierPaginasMetBoeddhas

Hier liggen de eerste vier pagina’s te drogen. Intussen liggen alle tien de pagina’s met afbeeldingen onder bezwaar.


Advertenties

Geel!

Gisteren nog bezig geweest met mijn lino’s
van Boeddha voor Stringing together.
Stringing together is een eenvoudige boekvorm
waarvan er in Dunhuang slechts 1 gevonden is.
Maar het is zo’n logische boekvorm:
een paar bladen met tekst en afbeeldingen en
dan op één hoek een touwtje erdoor.

De teksten die ik ga gebruiken zijn bekend:
twee teksten van Arnon Grunberg en een vertaling
van een Chinees verhaal uit Dunhuang van W. L. Idema.

De afbeeldingen voor de teksten van Grunberg zijn
gereed en al op de pagina’s geplakt.
Voor de pagina’s van Idema ben ik Boeddha’s aan het
maken.

Tot nu toe heb ik al wat drukgangen doorgemaakt.
Vooral met zwart of blauw voor lino 1 en
rood voor lino 2.
Vandaag is het de beurt aan geel en (donker)groen.

WP_20170930_11_27_54_ProEersteDrukgangVanVandaagGeel

Veel geel.


WP_20170930_11_28_19_Pro

Hoe meer afdrukken ik maak, des te beter worden de gele afdrukken. De kleur dekt beter.


WP_20170930_11_28_29_Pro

Het geel is geen overheersende kleur (bij deze verfsoort), hij vult hier en daar aan.


WP_20170930_11_40_42_ProLinksArnonGrunbergRechtsVertalingVanIdema

Dit is een voorbeeld van hoe het er uiteindelijk uit gaat zien. Links de teksten van Grunberg met afdrukken aan de bovenkant van de pagina’s van abstracte lino’s. Ik kies bewust voor een afbeelding boven iedere kolom omdat dit een populaire manier van boeken maken en illustreren was in China. Bovendien zal ik voor het definitieve boek iedere pagina in de lengte vouwen. Rechts de eerste pagina van het door W. L. Idema vertaalde Chinese verhaal. Bovenaan die pagina, per kolom, een afbeelding van Boeddha.


WP_20170930_14_46_54_ProGeelDanZwartEnRood

Geel op zwart of geel en zwart met op het zwart rood.


WP_20170930_14_47_05_ProBasisZwartOfBlauwMetRoodDanGeelEnGroen

Na het geel nog donkergroen.


Genaaide boekjes (xian zhuang)

Uitgangspunt zijn ook nu weer de twee teksten
van Arnon Grunberg uit 2016.
Daar ga ik een tekst uit Dunhuang aan toevoegen,
een Nederlandse vertaling.
Maar vandaag heb ik eerst de 10 pagina’s met
allemaal dezelfde set van twee teksten voorzien
van de afdrukken van de linosnedes.

WP_20170815_19_55_28_Pro

Hier zie je 8 van de pagina’s. Ze gaan straks in twee gevouwen worden. In de lengte. Dan staat op 1 pagina 1 afbeelding en 1 stuk tekst. Bij sommige pagina’s is een heel klein stuk met een kleur met de hand beschilderd.


WP_20170815_19_56_06_Pro

Hier zie je 2 bladen. De combinatie van de verschillende soorten papier, de vormen en kleuren doen het goed (vind ik). Alle 10 de pagina’s liggen nu onder bezwaar te drogen. Vanaf morgen begin ik met het met de hand zetten van de Dunhuang-tekst. Dat zal wel even gaan duren voor die gereed is. Hoeveel ruimte die tekst zal gaan vragen moet nog blijken. Uit de informatie van de ‘Stringing together’ kan ik niet opmaken of bij de originele pagina’s in de collectie van de British Library, het papier aan beide zijdes bedrukt of beschreven zijn. Voorlopig kies ik er voor om de bladen aan een (1) kant te bedrukken.


WP_20170815_19_11_19_Pro (2)

Dit is een voorbeeld van 1 blad. Met een beetje geluk is de afdbeelding groot genoeg om ook de tekst te kunnen lezen hier op mijn blog. De pagina’s gaan nog korter gesneden worden maar dat doe ik pas als de Dunhuang-tekst gezet en gedrukt is.


Dunhuang genaaide boeken (xian zhuang)

Tussen de manuscripten en boeken die gevonden zijn
in de Mogao grotten in de buurt van Dunhuang zitten
ook verschillende soorten genaaide boeken.
Daar gan ik na de vlinder- en wervelwindbinding mee
aan de slag.
Daarvoor begin ik eerst met het maken van een aantal linosnedes.
En die dan afdrukken.

WP_20170812_11_29_21_Pro

Ik ga ze met twee of meer kleuren afdrukken.


WP_20170812_13_50_26_Pro (2)

De eerste gaan dan boven de tekst komen.


Dit is het voorbeeld wat ik heb en op basis hiervan
ga ik mijn volgende boek maken. Heel eenvoudig.

StringingTogether

Stringing together, zoals het International Dunhuang Project het noemt. De andere vormen zijn ‘stitched gatherings’, ‘stab stitching’ en ‘thread bound book with covering case’.


WP_20170812_15_13_17_Pro (2)

De afbeeldingen maak ik op losse stukken papier. Speciaal voor dit doel gekocht. Dit papier leent zich erg goed om afdrukken te maken van de lino met een lepel. Een eenvoudige maar heel effectieve methode. Als tekst ga ik de uitspraken van Arnon Grunberg gebruiken die ik al eerder gebruikt heb.


Wervelwind binding

Xuanfeng Zhuang of Whirl wind binding.
Mijn tweede Chinese binding volgens de definitie van
het International Dunhuang Project.
Vijf vellen papier ga ik inbinden op iets wat op een
boekrol of scroll lijkt, maar het niet is.
De vellen papier verschillen in lengte.
In mijn interpretatie verschillen ze niet alleen van lengte
maar ook van kleur, ontwerp, papiersoort enz.
Maar pagina voor pagina bereid ik voor.
Het langste vel bedruk ik met twee teksten van Arnon Grunberg.
Vervolgens gebruik ik een serie van drie lino’s die samen
1 afbeelding vormen en heb ik de afbeelding van de
Diamond Sutra (het oudst gedrukte boek in de wereld)
gebruikt op een pagina van handgeschept papier die ik verder
niet ga bewerken.

Wikipedia over Diamond Sutra:

Een exemplaar van de Diamantsoetra, dat gevonden werd tussen de manuscripten van Dunhuang, werd geïdentificeerd als het eerste gedrukte boek dat compleet bewaard is gebleven. Het is gedateerd 11 mei 868.[3] Het is een papieren boekrol van vijf meter lang en 27 cm breed, bestaande uit zeven aan elkaar geplakte delen tekst die elk zijn gedrukt van één houtblok, met aan de rechterkant een grote houtsnede. Dit blokboek werd in China gevonden in 1907 door de Hongaars-Britse ontdekkingsreiziger Aurel Stein, die het in 1943 aan de British Library naliet.

 photo WP_20170726_16_43_29_ProHandgescheptPapierEnLinoGeeftMooiRotsschilderingResultaat.jpg

Dit is een lino (drie kleuren) gedrukt op handgeschept papier. Het papier is hard. De inkt hecht slecht. Maar dat geeft bijna het idee van een verweerde fresco zoals je die in Boeddhistische grotten (Ellora, Ajanta) wel ziet. De grotten in Dunhuang heb ik nog nooit gezien.


 photo WP_20170726_16_42_57_Pro 2Jaarkaart2016.jpg

Origineel was de lino ontworpen om bij de teksten van Grunberg te worden gebruikt. De tekst aan een kant, de driekleuren lino aan de andere. Resultaat een jaarkaart, een briefkaart die een alternatief is voor een Kerstkaart of Nieuwjaarskaart. Deze rode zal ik kleiner snijden en op een van de vellen bevestigen.


 photo WP_20170726_16_51_03_ProDiamondSutraImageOnHandgemaaktPapier.jpg

Dit is de afbeelding van de Diamond Sutra die op het langste vel van handgeschept papier is bevestigd.


 photo WP_20170726_16_51_03_ProDiamondSutraImageOnHandgemaaktPapierDetail01.jpg

Zo ziet het vel er in volle lengte uit.


 photo WP_20170726_16_51_03_ProDiamondSutraImageOnHandgemaaktPapierDetail02PrachtigeStructuur.jpg

Niet alle stukken van dat vel zijn even sterk, er zitten zelfs een paar gaten in.  Maar de structuur is er niet minder mooi door.


 photo WP_20170726_16_51_03_ProDiamondSutraImageOnHandgemaaktPapierDetail03ImageMetVlekkenVocht.jpg

Ik hoop dat de afbeelding van de sutra nog wat bijkleurt. De lijm laat de donkere, blauwe kleur van het papier doorschijnen.


Zo wordt elk van de vijf vellen bewerkt om tot een
wervelwind binding samen te komen.
Wordt vervolgd. Het bamboo voor de binding is al op maat gesneden.

Hudie zhuang of butterfly of vlinderboek

De informatie van het International Dunhuang Project
is erg interessant.
Tussen de regels door lees je hoe het maken van boeken
in de rolvorm (Scroll) zich ontwikkelde naar boekvormen
zoals we die nu kennen.
Belangrijk in dat ontwikkelproces is de gewoonte om boeken
te drukken met behulp van houtdruk.
Op een rol is dat relatief eenvoudig.
Je begint rechts (of voor een westers boek links) en je drukt
tekst na tekst (of afbeelding).

De boeken waren vooral bedoeld voor Boeddhistische monniken
die terwijl ze op reis gingen van de ene naar de andere plaats,
voor onderweg een tekst wilde meenemen om te mediteren.
Veel van de oudste teksten zijn dan ook religieus van aard.

Problemen met een rol in het gebruik zijn de grootte en de navigatie:
als het de bedoeling is een boek bij je te dragen
dan is een plat boek handiger dan een rol.
Wil je dingen kunnen opzoeken in de rol dan moet je veel rollen.
Dat lijkt een open deur maar de huidige boekvorm met losse pagina’s
is daarvoor veel gemakkelijker.

Daarom ontwikkelde men waarschijnlijk eerst de Xuanfeng zhuang
of Whirl wind boek vorm.
Een soort rol met verschillende hoofdstukken.
De wervelwind boekvorm wordt mijn volgend project.
Deze vorm stond waarschijnlijk toch nog te dicht tegen de rol aan
en was nog steeds niet praktisch genoeg. Het was geen blijvertje.

De Jingzhe zhuang of Concertina of het accordeonboek is
ook zo’n tussenvorm. Je rolt nu het papier niet rond een stok
(of twee stokken) maar je vouwt de pagina’s op elkaar.
Daarbij volg je de grootte van afdruk van de houtblok.
Dit is een mooie boekvorm maar niet erg stevig.

Met het Hudie zhuang of butterfly of vlinderboek neemt men
voor het eerst afstand van de rol en ontstaat er een soort boek,
zoals wij dat vandaag kennen.

 photo IDPButterflyBookInstruction.jpg

De ‘instructie’ van het International Dunhuang Project voor het maken van een Vlinderboek.


Gisteren heb ik eerst de pagina’s voorbereid.
Ik heb voor het papier een lichte, verschillend gekleurde kartonsoort gebruikt.
Ik maak geen reconstructie. Dat kan ik niet.
Daarvoor moet je beter in staat zijn de boeken te onderzoeken.
Misschien komt dat ooit nog.
Ik probeer met middelen en materialen van nu en de informatie die ik nu heb,
een boekje te maken.
De tekst en de lino die ik heb bepalen daarbij de dimensies van het boek.
In de Dunhuang collectie komen zowel butterfly boeken voor die breder zijn
dan hoog (landscape) maar er zijn er ook, zoals bij mij,
die hoger zijn dan breed (portrait).

 photo WP_20170722_003DeEersteAfdruk.jpg

De eerste lino afdruk. Nog wat weinig inkt maar dat maakt voor dit doel niet zo veel uit. Het Japanse papier is op maat gemaakt en ligt hier los op een van de kartonnen pagina’s.


 photo WP_20170722_002DeTweedeAfdruk.jpg

De tweede afdruk. Hierbij zijn de kleuren geel en rood nog gescheiden op de lino aangebracht.


 photo WP_20170722_001DeDerdeAfdruk.jpg

De derde lino afdruk. De rode en gele inkt over elkaar heen aangebracht op de lino.


Dus begonnen met karton.
Als tekst ga ik twee teksten van Arnon Grunberg gebruiken
die ik nog als zetsel heb staan.
De teksten zetten je ook tot denken aan.
Misschien niet over religieuze onderwerpen maar toch.

 photo WP_20170722_004HetZetsel.jpg

Het zetsel op de pers.


Bij die tekst had ik lino’s gemaakt.
Een van die lino’s (alternatief voor de houtdruk) ga ik gebruiken
als achtergrond voor de tekst.
Op Japans papier heb ik de lino’s afgedrukt
(met de achterkant van een lepel) met twee kleuren inkt.
Vervolgens die laten drogen en het Japans papier bevestigd
op 1 kant van 3 pagina’s van het karton.
In totaal gebruik ik 5 pagina’s.

 photo WP_20170722_005De2PaginasMetAlleenTekst.jpg

Dit zijn de pagina’s waarop ik alleen de teksten afdruk.


 photo WP_20170722_006ArnonGrunbergVolkskrant.jpg

Dit is de tekst van Arnon Grunberg die in de Volkskrant verscheen. 21/11/2016.


 photo WP_20170722_007ArnonGrunbergVrijNederland.jpg

Dit is de introductie en de tekst die in Vrij Nederland verscheen van Arnon Grunberg. 23/11/2016.


Op alle pagina’s druk ik vervolgens de tekst af.
Het positioneren is wat moeilijk.
Het papier is, net als bij een rol of als bij een concertina of
als bij een butterfly boek maar aan 1 kant voorzien van tekst
en/of afbeelding.

 photo WP_20170722_009DeTekstEnDeLinoZijnNietBedoeldOmOverElkaarAfgedruktTeWorden.jpg

De tekst en de lino zijn niet gemaakt om over elkaar afgedrukt te worden. Met de eisen van het vlinderboek past het niet precies op elkaar maar dat geeft niet voor dit project.

 photo WP_20170722_010BedruktJapansePapierMetLinoAfdrukDitMoetNogOpgeplaktEnOpMaatGemaaktWorden.jpg


Vervolgens maak ik de pagina’s op maat en vouw ik de bladen dicht.
Nu laat ik de bladen goed drogen.
Deze worden straks op elkaar gelijmd.
Dan is de Butterfly of het Vlinderboek gereed.

 photo WP_20170722_014VlinderbladenBovenaanzicht.jpg

Hier liggen de bladen van het vlinderboek te drogen op de letterbak.


 photo WP_20170722_015HierLiggenDeLosseBladenVlinderendTeDrogen.jpg

Zo van opzij zie je beter dat ze al vlinderend aan het drogen zijn.


Er is in de Dunhuang 1 exemplaar Vlinderboek dat een stoffen bescherming heeft.
Dat lijkt me een logische, volgende stap.
Geeft veel meer bescherming voor het boek tegen stoten en vuil.
Maar omdat er maar 1 zo’n boek bekend is en ik niet weet wanneer de stoffen omslag
aangebracht is, laat ik mijn eerste vlinderboek maar even zonder die bescherming.