Preah Khan, Angkor.

We waren begin dit jaar een paar dagen in Siem Reap.
Siem Reap is het dorp / de hotelstad van waaruit
toeristen van over de hele wereld Angkor bezoeken.
Het terrein waarover de restanten van de Khmercultuur
liggen verspreid is enorm. Vierkante kilometers.
Maar dicht bij Siem Reap ligt de beroemdste tempel
van de Khmercultuur: Angkor Wat.

We zijn op dag twee.
Net als de dag er voor hebben we een tuktuk geregeld
die ons een andere deel van de archeologische vondsten
laat zien dan van dag een.
We beginnen de dag met de meest uitgebreide: Preah Khan.
Ik waarschuw: veel foto’s (60+).

Preah Khan is gebouwd in de laat 12 e eeuw
(1191 wordt als datum genoemd).
De stijl is Bayon en het is aangelegd tijdens
de regeerperiode van Jayavarman VII en VIII.

Preah Khan was een tempel waar ook zo’n 1000
leeraren actief waren. Het was de kern van een stad en een
Boeddhistische universiteit.

De lay-out is als volgt:
er is een buitenste muur rond het complex.
Dan volgt een binnenste muur. Daar heb ik steeds foto’s van.
Daarbinnen ligt dan het complex.
Ook hier zijn dat meerdere gebouwen en met vijvers (volgens de kaart
want ik heb er geen gezien, het complex is zo groot dat je
niet alles zonder een gids kunt zien).
Sommige bouwerken zijn aan elkaar geschakeld.
Sommige zijn dat misschien geweest maar dat kun je niet meer zien.
Andere staan gewoon apart.

Het is een doolhof maar fantastisch mooi.

DSC_1604EenVanDeStelesLangsDeWegNaarPreahKhan

Als je het complex benaderd is er een weg met aan beide zijdes dit soort steles.


DSC_1605WegNaarPreahKhan

Met is de verte een poortgebouw.


DSC_1606RestantenNagaBridge

Dan volgt er een ‘brug’. Tussen aanhalingstekens omdat er geen water onderdoor stroomt. Het is meer een dam. Op die brug zitten Nagas. De hoofden ontbreken hier vaak omdat die afgehakt en gestolen zijn en verkocht zijn op de internationale kunstmarkt.


Wikipedia:

Nāga is het Sanskriet en Pali woord voor een klasse van bovennatuurlijke wezens in het boeddhisme en het hindoeïsme die vaak de verschijning van een slang of draak aannemen. Buiten het boeddhisme en het hindoeïsme worden Naga’s ook wel als een fabeldier beschouwd.

Naga’s zijn afkomstig uit India en werden door het boeddhisme meegebracht naar China en het Verre Oosten, zo beïnvloedde de naga de Chinese draak. Soms zijn naga’s half mens en half slang.

De natuurlijke vorm van Naga’s is die van een grote slang. Ze hebben echter de kracht om hun lichaam (tijdelijk) een andere vorm aan te laten nemen, en kunnen daardoor in verschillende gedaanten voorkomen: Draak, waterdraak, als veelkoppige draak, mens, half slang en half mens of mens met slangen groeiend uit het hoofd.

De naga’s bezitten volgens het hindoeïsme een goddelijke parel van kennis. Naga’s kunnen goed- of kwaadaardig zijn en geven je robijnen als je ze voor je wint, maar hun gif is dodelijk. Naga’s worden gemakkelijk boos en hun adem en oog-blik kunnen dodelijk zijn. In het hindoeïsme en in de Jataka verhalen van het boeddhisme zijn de enorme Garoeda vogels de grote vijand van de naga’s.

Naga’s nemen vaak de functie van bewaker op zich. In India bewaken naga’s de poorten van heilige oorden. Op platforms rond Asvattha bomen wordt hun beeltenis gelegd; het zou de menselijke vruchtbaarheid bevorderen. Ze bewaken ook vaak heilige relikwieën van de Boeddha of zijn discipelen.


DSC_1607PreahKhanOpDeBrugZittenRestantenVanGroteFigurenDieSamenEenSlanginBedwangHoudenAlsRelingNagaBridge


DSC_1608DeWegEnBrug(NagaBridge)NaarPreahKhan

Hier zitten de nagas op de brug.


DSC_1609PreahKhanGaruda

Als je de brug oversteekt, kom je bij een muur met daarop enorme garuda’s.


DSC_1610PreahKhanDeKopVanGaruda

De kop van de garuda.


DSC_1611PreahKhanIngedachtenVerzonken

In gedachten verzonken. Lotus in de hand.


DSC_1612PreahKhanToegangspoort

Toegangspoort.


DSC_1613PreahKhanToegangspoort


DSC_1614PreahKhan


DSC_1615PreahKhanOnthoofdeWachter

De enige bewaker die er nog staat heeft zijn hoofd al lang geleden verloren.


DSC_1616PreahKhan

De originele opgravingen (als dat het juiste woord is) zijn uitgevoerd door de archeologen van de Franse Ecole Francaise d’Extreme Orient zoals Jean Commaille, Henri Marchal, Henri Parmentier, Maurice Glaize en anderen.


DSC_1617PreahKhanVersieringBoveneenDeuropening

Versiering boven een deuropening.


DSC_1619PreahKhanPlafondIneenSmalleGang

Plafond van een smalle gang.


DSC_1620PreahKhanOpSommigePlaatsenIsIedereCMBedektMetRelief

Op sommige plaatsen is iedere centimneter bedekt met reliefs.


DSC_1621PreahKhan


DSC_1622PreahKhan

Preah Khan.


DSC_1623PreahKhan


DSC_1624PreahKhanVeelGebouwenVeelGangenVeelRamen

En van binnen.


DSC_1626PreahKhanGang


DSC_1627PreahKhanVoorstellingMetMeerdereNiveaus

Deuren zijn een geliefde plaats voor allerlei voorstellingen. Het liefst over meerdere niveau’s.


DSC_1628PreahKhanInteressanteJurk

Heel interessante jurk.


DSC_1629PreahKhan


DSC_1630PreahKhan


DSC_1631PreahKhanVierUitEenHeleRij

Vier uit een hele rij.


DSC_1632PreahKhan


DSC_1633PreahKhan


DSC_1634PreahKhan


DSC_1636PreahKhanRelief

Relief als een behang.


DSC_1638PreahKhanSomsWeinigRuimteTussenDeGebouwen

Soms is er erg weinig ruimte tussen de verschillende gebouwen.


DSC_1639PreahKhan


DSC_1640PreahKhan


DSC_1641PreahKhanMooieGlimlach

Een mooie glimlach.


DSC_1642PreahKhanWandVaneenKapel

De wand van een kapel. Volgens de gids Ancient Angkor zijn dit afbeeldingen van kluizenaars.


DSC_1643PreahKhanVeelKleineKapellen

Veel, heel veel kleine kapellen.


DSC_1644PreahKhanVersieringBovenEenDeur

Versiering boven een deur in Preah Khan.


DSC_1645PreahKhanBeeldMetEenBaard

Beeld met een baard. Wat zou hij daar rechts hebben staan? Is dat een kleedje waar hij op zit en dat van de dorpel naar beneden hangt?


DSC_1646AllemaalOpEenRij


DSC_1647PreahKhanMetEenVoeltjeInDeStruik

Met een vogeltje op de lotustak, rechts.


DSC_1648PreahKhanZieJeDeAfbeeldingLinksBoven

Zie je die afbeelding, half verscholen achter het puin, rechtsboven.


DSC_1649PreahKhanFloraalRelief

Het lijkt wel een varentak maar helemaal bovenaan zie ik een bloem (?).


DSC_1650PreahKhanIsDateenVogeltjeDaarBijDeVoet

Je moet je er wel erg veilig gevoeld hebben met al die wachters. Ze noemen die Dvarapala.


Wikipedia:

Een Dvarapala (of dvarapala) is een beeld van een beschermgod dat als wachter bij poorten van boeddhistische en hindoeïstische tempels en kloosters staat.

Een dvarapala heeft een menselijke of demonische gedaante en is soms gewapend met een knots, een speer, of een drietand. De wachters worden meestal als tweetal geplaatst aan weerszijden van de entree. Er zijn echter ook plaatsen waar slechts één dvarapala aanwezig is, en meerdere paren (soms wel twaalf) zijn ook bekend.


DSC_1651PreahKhan


DSC_1652PreahKhanOngelofelijkMooi

Het is er ongelofelijk mooi. Als ik de blog zit te maken voel ik de verbazing die ik ook ervaarde toen we daar rondliepen.


DSC_1653PreahKhan


DSC_1654PreahKhan


DSC_1655DeVersieringenZijnOveralZoalsHierBovenaanEenKolom

Versieringen zijn overal. Zoals hier bovenaan een kolom.


DSC_1656DezeBoeddhistischeStupaIsVanEenLatereTijd

Deze Boeddhistische stupa is van latere tijd vermoed ik. Het Wikipedia-artikel over Preah Khan bevestigt mijn vermoeden.


DSC_1658PreahKhanSomsIsErNogMaarWeinigOver

Maar soms is er nog maar weinig over.


DSC_1659PreahKhanSomsMoetJeGoedKijken

Soms moet je ook heel goed kijken. Ik ben er van overtuigd dat we een heleboel erg interessante zaken gewoon voorbij gelopen zijn. Omdat je overweldigd wordt door wat je te zien krijgt.


DSC_1660PreahKhanKapel


DSC_1661PreahKhanMetLotusInDeHand

Met een lotus in de hand.


DSC_1662PreahKhaneenRijAsparasBoveneenDeuropening

Dit deel van Preah Khan heet Hall of dancers. Het zijn asparas. Zowel boven de ingang als de uitgang is een fries met deze voorstelling (ik weet overigens niet wat de in- en uitgang is van het geboew maar dat maakt niet uit).


DSC_1663AsparasMetDaarbovenWeereenrijMetNissen

Boven de asparas zie je een hele rij met nissen. Helaas zijn die leeg.


DSC_1664PreahKhanAsparas

Detail.


DSC_1665PreahKhanGaruda

Een garuda op de hoek van een gebouw.


DSC_1666PreahKhanAsparas

Detail van de asparas.


DSC_1667PreahKhanPlotselingOpEenVerhoog

Dan, plotseling, op een verhoog, een heel gebouw.


DSC_1668PreahKhanSoortValseDeur

Een nep deur. Maar wat een tijd, energie en vakmanschap zit daar in.


DSC_1669PreahKhanLeeuw


DSC_1671PreahKhan


DSC_1673PreahKhanReliefMetFloraleMotieven

Groot relief met florale motieven.


DSC_1674PreahKhan

De natuur zet gewoon door.


DSC_1675PreahKhan

Er zijn weinig grote ruimtes op mijn foto’s te zien. Dat komt omdat de gebouwen of heel dicht op elkaar staan of omdat ze helemaal in de natuur zitten. Maar hier zie je wel een grote ruimte. Dat geeft een beter beeld van de enorme oppervlakte die deze tempels/kloosters vragen.


DSC_1676PreahKhanNietEenGebouwMaarEenGroepGebouwen

Preah Khan is niet een groot gebouw maar een complex waarbij ook losstaande gebouwen behoren.


DSC_1677PreahKhanGarudaEindeVanHetTempelKloostercomplex

Deze garuda sluit ons bezoek aan Preah Khan af.


Save

Save

Advertenties

Ta Prohm, tempel/klooster in Angkor

Misschien denkt er iemand dat ik werk voor het verkeersbureau
van Cambodja maar dat is echt niet het geval.
We zijn dit jaar een dag of 4 in Siem Reap geweest.
Siem Reap is een stad (en de naam van een provincie)
in Cambodja waar vlakbij Angkor Wat ligt (en een
internationale luchthaven).
Angkor Wat is echter niet de naam van de enorme
verzameling tempels en koninklijke paleizen
die er half verscholen in de jungle ligt.
Het is de naam van 1 tempel. De bekendste tempel.
Maar de rest mag er ook zijn.
Vandaag is de laatste tempel en het bijbehorende complex
van gebouwen van onze eerste dag in Angkor aan de beurt:
Ta Prohm.
Volgens een inscriptie die er gevonden is, werd het complex
in 1186 in gebruik genomen.
Dat was tijdens het koningschap van Jayavarman VII.

DSC_1579ToegangspoortTotTaProhm

Een van de poorten naar het complex. De poort verraadt al dat de stijl van dit complex Bayon is.


DSC_1580VisitorFlow

You are here. In de Franse tijd is besloten het complex zoveel mogelijk in zijn oorspronkelijke staat te behouden. Met begroeiing, omgevallen muren en ingestortte daken. De uitstraling is dan ook erg Indiana Jones. Bomen en struiken overgroeien grote delen en sommige delen zijn ingestort en de stenen liggen daar zoals ze er al heel lang liggen. Je voelt je (okay wel met een kaart en bordjes) als een ontdekkingsreiziger. Zeker daar waar het niet te druk is. Maar voor ons was het ook warm en we werden moe.


DSC_1581TaProhm


DSC_1582TaProhmRelief

Ruine of niet, de decoraties door middel van reliefs en beelden zijn er niet minder om.


DSC_1583TaProhmTempelswordenGebouwen

Dus niet een grote piramide maar vele grote en kleinere gebouwen in een enorme ommuring. Het was binnen de buitenste ommuring dat de bevolking leefde die direct bij het complex betrokken was. De oppervlakte daarvan is iets van 1 kilometer bij 650 meter.


DSC_1585TaProhmNetAlsOveralDruk

Op mijn foto’s staan niet vaak veel mensen maar dat is omdat ik daar speciaal op let. Dat wil niet zeggen dat het er rustig is op een gewone dag tijdens het hoogseizoen. Veel van de toeristen zijn mensen uit Azia.


DSC_1586TaProhmTempelEnKloosterComplex

Deel van hetzelfde complex als op de vorige foto.


DSC_1587TaProhmEenvoudigeMuur


DSC_1588PrachtigeVersieringen

De versieringen zijn prachtig en heel divers.


DSC_1589TaProhmGedeeltelijkGerestaureerdRomantisch

Ta Prohm, weinig gerestaureerd en daarom romantisch van uitstraling.


DSC_1590TaProhm


DSC_1594TaProhmSchaduwEnZonlicht

Deze muren, of de restanten er van, zijn de muren rond het centrale complex. Niet die muren ook het daarbuiten liggende woongebied omvatten.


DSC_1595TaProhmOmmuurdEnOvergroeid


DSC_1598TaProhmDetailsVaneenTorenInDeommuring01

Ta Prohm, details van een toren in de binnenste ommuring.


DSC_1598TaProhmDetailsVaneenTorenInDeommuring02

Klein beetje uitzoemen.


DSC_1600TaProhm

De licht en donker werking van die bomen en struiken maken het geheel nog geheimzinniger.


DSC_1601TaProhmEnormeBomen


DSC_1602TaProhmDeDecoratieBovenDeBeeldenZijnMisschienWelHetMooistVanDeFoto

De decoratie boven het beeld is misschien wel het mooiste deel van de foto.


Save

Ta Keo tempel, een enorme berg in Angkor

DSC_1574InDeOmgevingVanTaKeo

In de omgeving (en we zien dat later nog vaker, en mooier) zien we struiken en bomen die boven op muren en tempels groeien.


Ta Keo is gebouwd in de stijl die Khleang heet.
Het is een van de eerste stenen tempelbergen en hij werd gebouwd
onder de regering van Jayavarman V, einde 10e eeuw –
begin 11e eeuw.
De tempel heeft 5 pieken en daarmee is het de verafbeelding
van Mount Meru.

DSC_1575InDeOmgevingVanTaKeo


DSC_1576TaKeoEnormGroot

Ta Keo.


DSC_1576TaKeoEnormGrootHopelijkGeeftDitEenIdeeVanDeGrootte

Hopelijk geeft deze foto een nog beter beeld van de omvang van deze berg: Ta Keo.


DSC_1578TaKeoTypischeManierVanAanleggenVanMuren

Op de foto’s is dat niet goed te zien maar de berg bestaat uit meerdere lagen. Terassen genaamd. Om die terassen staan muren. Soms zijn dat ‘blinde’ muren maar soms zijn ze uitgevoerd zoals op deze foto. En soms hebben ze hele grote ‘ramen’. Ta Keo.


Save

Chau Say Tevoda tempel in Angkor

Aan de ene kant van de weg ligt Thommanon
en aan de andere kant ligt de tempel
met de naam Chau Say Tevoda.

Midden 12e eeuw.

Misschien niet de mooiste of bekendste tempel
in Cambodja maar het leverde toch
een paar prachtige foto’s op.

DSC_1573BordChauSayTevoda

Het is echt de naam: Chau Day Tevoda.


DSC_1565ChauSayTevodaTempel

Je camera even wegzetten en dan een foto maken levert vaak een verrassende foto op. Zo ook hier.


DSC_1566ChauSayTevodaTempel

De dames stonden er weer prachtig te zijn.


DSC_1567ChauSayTevodaTempel


DSC_1569ChauSayTevodaTempel

Wat te denken van dit ‘randje’.


DSC_1570ChauSayTevodaTemple


DSC_1572ChauSayTevodaTemple


Thommanon, bescheiden tempel in Angkor

DSC_1555ThommanonMooiGelegenTussenDeBomen

Thommanon, een kleinere tempel, mooi tussen de bomen verstopt.


DSC_1556ThommanonDetailZieVersieringVanBasisTotBovenaanToe

Van top tot teen bedekt met versieringen.


DSC_1556Thommanon


DSC_1557ThommanonVeleFigurenEnDecoraties

Deel van de decoraties boven een van de ingangen van het gebouw.


DSC_1558VeleBeeldjesBovenDeDeur


DSC_1559ThommanonTempel

Soms zijn de deeldjes en reliefs vervaagd door de weersomstandigheden. Menselijk ingrijpen speelt daarbij zeker ook een rol.


DSC_1559ThommanonTempelDetailMetPrachtigeVlinder

Maar de vlinder op het beeld is haarscherp.


DSC_1560ThommanonStukjeBeschadigd

Hier is een stuk van het relief beschadigd. Maar het deel dat nog intact is, is schitterend.


DSC_1562ThommanonTempleZegMaarEenZijbeuk

De plattegrond van het gebouw heeft onder andere de vorm van een kruis. Hier een ‘zijbeuk’.


DSC_1563ThommanonBeeldenInOvervloedNietAltijdinEvenGoedeConditie


Phimeanakas & The Royal Palace

DSC_1553PhimeanakasAmdTheRoyalPalace

Sommige plaatsen (ik denk de meeste) zijn door de eeuwen heen aangepast en veranderd. Hun functie veranderde. Er kwamen beelden bij, men brak stukken af en voegde weer nieuwe delen toe. Dat maakt het voor niet-deskundigen heel moeilijk om op waarde te schatten wat je zoal ziet. Dat is in Siem Reap niet anders. Dit is de plaats die zowel in boeken als ter plaatse op borden wordt aangeduid als Phimeanakas & The Royal Palace. Maar de drie niveau’s lijken aan te geven dat dit Phimeanakas is. Dit is een tempel. De overblijfselen van het paleis zijn voor archeologen. De oudste delen van deze site zijn van de 10e eeuw, andere delen zijn 300 jaar jonger.


Het kononklijk paleis is gebruikt van de 11e tot de 16e eeuw.
Origineel gebouwd door Suryavarman I.

DSC_155402 PhimeanakasAmdTheRoyalPalace

In de verte Baphuon. Het was een beetje een doolhof daar en we hadden geen idee op wat voor afstand de tempels en paleizen van elkaar lagen. Sommige liggen op kilometers afstand: Banteay Srei ligt op meer dan 20 kilometer hier vandaan.


Baphuon, enorme piramide in Angkor Thom, Siem Reap, Cambodja

Een beetje door de bomen en dan kom je bij de volgende tempel:
Baphuon.
Een enorme piramide, met meerdere verdiepingen.
Gebouwd in de 11e eeuw rijdens de regering van Udayadityavarman II.
Gelukkig hoef ik die naam niet uit te spreken.

DSC_1527Baphuon

Het is een piramide maar daar omheen een lang, verhoogd voetpad dat naar de tempel leidt en hier en daar een waterpartij.


DSC_1528Baphuon

De eerste aanblik was overweldigend. De dagen erna zouden we nog meer piramides zien. Al heeft deze tempel een verrassing die we pas op het eind zagen.


DSC_1529Baphuon


DSC_1530BaphuonHumorMindYourHead

Pas op je hoofd.


DSC_1531Baphuon


DSC_1532Baphuon


DSC_1533BaphuonRelief


DSC_1534BaphuonRelief

De verhalen in steen verbazen je enorm.


DSC_1535BaphuonVerhoogdeWeg

Dit zijn delen van een gebouw dat voor de tempel ligt en deel uitmaakt van het pad naar de tempel.


DSC_1536BaphuonHetBeeldVanBoven

Het wordt tijd om te klimmen. Het uitzicht is prachtig.


DSC_1537BaphuonDoorkijkje


DSC_1538BaphuonSlangenkoppen

Slangenkoppen. Eens niet op een reling.


DSC_1539GedecoreerdRaam

Gedecoreerd raam.


DSC_1540BaphuonSomsKomrDeAfbeeldingBuitenHetKaderAlsEenModerneStrip

Hier is de maker van de afbeelding op een paar plaatsen door het kader heengegaan met de afbeelding. Net als een moderne striptekenaar.


DSC_1541BaphuonMetStrijdwagen

Met een strijdwagen. Bij deze tempel was min of meer een vaste looprichting aangegeven.


DSC_1542BaphuonRecliningBuddha

En dan zie je plots in de zijkant van de tempel een ‘Reclining Buddha’ of slapende Boeddha.


DSC_1543BaphuonReclinningBuddha

In het begin een beetje onduidelijk maar langzaam maar zeker worden de contouren duidelijker. Wat een idee om dat in de zijkant van een tempel aan te leggen.


DSC_1544BaphuonWorksAchieved

Zoals deze toelichting aangeeft: de restauratie was niet eenvoudig. Vooral op die plaatsen waar het gezicht uit de tempel naar voren komt. Daar zijn verstevigingen aangebracht om er voor te zorgen dat ook wij nu nog van dit fenomeen kunnen genieten.


DSC_1545BaphuonReclinnigBuddha

Of de restauratie al gereed is, dat vertelt het verhaal niet.


DSC_1546


DSC_1547BaphuonArea

De foto’s die nu volgen zijn niet van de Baphuon-tempel zelf maar van (restanten) van gebouwen in de omgeving.


DSC_1548BaphuonArea


DSC_1550BaphuonArea

Baphuon-omgeving.


DSC_1551BaphuonArea

Een gevallen leeuw in de omgeving van Baphuon.